Stress MRI & MRI Καρδιάς
Η Μαγνητική Τομογραφία Καρδιαγγειακής Απεικόνισης (Cardiovascular Magnetic Resonance-CMR) αποτελεί τον πληρέστερο τρόπο απεικόνισης του καρδιαγγειακού σχηματισμού. Αυτό που την ξεχωρίζει από τις υπόλοιπες απεικονιστικές τεχνικές και που αποτελεί μοναδικό χαρακτηριστικό της μεθόδου, είναι ο χαρακτηρισμός ιστού ή αλλιώς ψηφιακή ιστολογία. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω συγκεκριμένων, κλασικών ακολουθιών (Τ1W dark blood, T2 STIR), αλλά κυρίως μετά από έγχυση σκιαγραφικού παράγοντα, του γαδολινίου. Ιδιαίτερα στις ακολουθίες όψιμης ενίσχυσης ανιχνεύεται πιθανή ουλή, φλεγμονή ή διήθηση του μυοκαρδίου (πχ καρδιακή αμυλοείδωση ή σαρκοείδωση). Ειδικότερα οι κυριότερες ακολουθίες και η χρησιμότητά τους είναι οι εξής:
Κινηματικές (cine): λειτουργικότητα και ανατομία της καρδιάς, βαλβιδική νόσος, ογκομέτρηση των καρδιακών κοιλοτήτων. Η CMR θεωρείται “golden standard” συγκριτικά με τις υπόλοιπες απεικονιστικές τεχνικές. Μόνο η τρισδιάστατη ηχωκαρδιογραφία είναι εφάμιλλη για την εκτίμηση της αριστερής κοιλίας, ενώ υπολείπεται και αυτή για τις δεξιές κοιλότητες.
T2W dark blood: Ανιχνεύει το μυοκαρδιακό οίδημα και είναι ιδιαίτερα χρήσιμη σε περιπτώσεις φλεγμονής (οξεία μυοκαρδίτιδα) ή διάχυτου οιδήματος (μυοκαρδιοπάθεια takotsubo).
Όψιμη ενίσχυση γαδολινίου (late gadolinium enhancement-LGE): ψηφιακή ιστολογία.
Αποκαλύπτει μυοκαρδιακή βλάβη με χωρική ανάλυση μικρότερη των 1,5 χιλιοστών. Ισχαιμική ή μη ισχαιμική ουλή, μυοκαρδιακή φλεγμονή, αμυλοειδική /σαρκοειδική διήθηση είναι κάποια από τα παθολογικά αίτια που ανιχνεύονται.
Αγγειογραφία: η αγγειογραφία απεικονίζει την ανατομία των αγγείων. Γίνεται ανασύσταση σε τρισδιάστατη εικόνα, αυξάνοντας έτσι τη διαγνωστική της αξία. Τελευταία χρησιμοποιείται η τετραδιάστατη αγγειογραφία (4D flow) για πληρέστερη αξιολόγηση της αιματικής ροής στα μεγάλα αγγεία, κυρίως στην αορτή. Μια ειδική μορφή αγγειογραφίας, η οποία αποτελεί μέρος στο standard πρωτοκόλλου που εφαρμόζουμε, είναι η phase contrast αγγειογραφία. Η τεχνική αυτή ποσοτικοποιεί την αιματική ροή και επιτρέπει την αξιολόγηση της καρδιακής παροχής, της ποσοτικοποίησης και εκτίμησης των βαλβιδοπαθειών και των καρδιακών shunt.
Ειδικά πρωτόκολλα
STRESS MRI-Διάχυση πρώτης διόδου (first-pass perfusion): Η ακολουθία αυτή χρησιμοποιείται στη stress MRI μετά από έγχυση αγγειοδιασταλτικού παράγοντα. Ο παράγοντας φόρτισης που χρησιμοποιούμε είναι η ρεγαδενοσόνη 400 mg (Rapiscan), η οποία ενίεται bolus σε ίδια δόση, ανεξαρτήτως σωματικού βάρους. Είναι ασφαλής παράγοντας, με ελάχιστες παρενέργειες, δεν προκαλεί πραγματική ισχαιμία, όπως η κλασσική δοκιμασία κοπώσεως ή το stress echo, ενώ έχει και αντίδοτο (αμινοφυλλίνη). Η τεχνική αυτή έχει πολύ υψηλή ευαισθησία, υψηλότερη του stress echo, για την ανίχνευση μυοκαρδιακής ισχαιμίας και συγκρίνεται με το FFR (fractional flow reserve), όσον αφορά την ανίχνευση ασθενών με σημαντική στεφανιαία νόσο (Magnetic Resonance Perfusion or Fractional Flow Reserve in Coronary Disease, Nagel et al, NEJM, 2019). Επιπλέον, αποτελεί ίσως την καλύτερη τεχνική για την αποκάλυψη της μικροαγγειακής στεφανιαίας νόσου, η οποία υποδιαγιγνώσκεται λόγω έλλειψης αξιόπιστων απεικονιστικών τεχνικών.
Χαρτογράφηση του μυοκαρδίου (T1/T2 mapping): πρόκειται για νεότερες τεχνικές τις οποίες εφαρμόζουμε στο κέντρο μας. Η χαρτογράφηση αποδίδει ένα νούμερο Τ1 ή Τ2 χρόνου σε κάθε σημείο της εικόνας (voxel) σχηματίζοντας έναν ψηφιακό χάρτη. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την δημιουργία «αντικειμενικής» εικόνας, χωρίς να εξαρτάται η ερμηνεία της από τον «υποκειμενικό» διαγνώστη. Έτσι, υπάρχουν όρια φυσιολογικών τιμών, πέρα από τα οποία διαγιγνώσκεται παθολογία. Αυτή η τεχνική αυξάνει κατακόρυφα τη διαγνωστική αξία της εξέτασης, ανιχνεύοντας αδιόρατη μυοκαρδιακή βλάβη.
Πρωτόκολλο εξέτασης
Ένα κλασσικό πρωτόκολλο που εφαρμόζεται στην πλειοψηφία των περιπτώσεων διαρκεί 35-40 λεπτά, χρόνος εύκολα ανεκτός από τον μέσο ασθενή. Επιπλέον ακολουθίες, όπως η stress MRI, παρατείνουν την εξέταση όχι περισσότερο από 10 λεπτά. Χρειάζεται φλεβοκέντηση για τη χορήγηση του σκιαγραφικού μέσου.
Συνοψίζοντας, η μαγνητική τομογραφία καρδίας παρέχει πλειάδα εργαλείων για την αποκάλυψη των περισσοτέρων νόσων του καρδιαγγειακού συστήματος, χωρίς επικίνδυνη ιονίζουσα ακτινοβολία, χορήγηση τοξικών σκιαγραφικών (το γαδολίνιο χορηγείται και σε ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια, ενώ πρακτικά στερείται παρενεργειών) και με μοναδική διαγνωστική ακρίβεια.